వ్యాపారం
-లింగారెడ్డి గజ్జల
హైదరాబాద్, బెంగళూరు,గురుగ్రామ్.. దేశంలోని ఐటీ హబ్లన్నీ ఇప్పుడు ఒకే రకమైన ‘రియల్ ఎస్టేట్’ సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొంటున్నాయి. ఒకప్పుడు సాఫ్ట్వేర్ ఇంజనీర్ల రాకతో కళకళలాడిన వెంచర్లు, ఇప్పుడు కొనుగోలుదారులు లేక వెలవెలబోతున్నారు. ఐటీ రంగంలో వస్తున్న పెనుమార్పులు, ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) ప్రభావం, మరియు స్టాక్ మార్కెట్లలోని ఒడిదుడుకులు వెరసి.. గృహ విక్రయాలు భారీగా పడిపోయాయి.
ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) ప్రభావంతో ఉద్యోగాల్లో వస్తున్న మార్పులు, పెరిగిపోతున్న లేఫ్స్ భయాల మధ్య టెక్కీలు తమ జీవితకాల పెట్టుబడిగా భావించే గృహ కొనుగోలు నిర్ణయాలను వాయిదా వేస్తున్నారు. గతంలో కేవలం కొన్ని సైట్ సందర్శనలతోనే కోట్లు పెట్టి ఫ్లాట్లు బుక్ చేసుకున్న వారు, ఇప్పుడు భవిష్యత్ ఆదాయ భద్రతపై స్పష్టత లేక వెనకడుగు వేస్తున్నారు. ఈ పరిస్థితి కేవలం ఐటీ రంగంపైనే కాకుండా, మొత్తం గృహ నిర్మాణ రంగంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోంది.
రియల్ ఎస్టేట్ ధమాల్..
ముఖ్యంగా హైదరాబాద్లోని గచ్చిబౌలి, హైటెక్ వంటి ప్రాంతాలతో పాటు బెంగళూరులోని వైట్ఫీల్డ్, ఔటర్ రింగ్ రోడ్ వంటి కీలక టెక్ కారిడార్లలో ఆస్తుల నమోదు పడిపోయింది. ంక్ ఇండియా మరియు ప్రాప్టైగర్ వంటి సంస్థల ఏర్పాటు ఈ పరిశీలనలో ఉంది.
సొంతింటి కోసం సాహసించడం లేదు
2024 నుండి 2025లో గృహ విక్రయాలు దాదాపు 12 శాతం తగ్గి అత్యల్ప స్థాయికి చేరుకున్నాయి. స్టాక్ మార్కెట్లలో నెలకొన్న ఒడిదుడుకులు కూడా ఈ పరిస్థితికి మరో కారణం. ఐటీ ఉద్యోగులు తమ ఆదాయంలో కొంత మేరకు ఈక్విటీల నుంచి పొందుతుంటారు, అయితే మార్కెట్లు అస్థిరంగా మారినప్పుడు వారు పెద్ద మొత్తంలో ఈఎంఐలు (EMIలు) కట్టాల్సిన గృహ రుణాల వైపు వెళ్లడానికి సాహసించడం లేదు. ఇది పరోక్షంగా ప్రీమియం ఇళ్ల మార్కెట్ను దెబ్బతీస్తోంది.
సైట్ సందర్శనలు గుడ్..
ఈ మార్పు కొనుగోలుదారుల ఆలోచనా విధానంలో కూడా స్పష్టంగా నిర్ణయించబడింది. ప్రస్తుత మార్కెట్లో డిమాండ్, అది ‘చూడానికే’ పరిమితమవుతోంది తప్ప లావాదేవీల వరకు వెళ్లడం లేదు. బిల్డర్లు చెబుతున్న ప్రకారం.. సైట్ సందర్శనలు బాగానే ఉన్నా, డీల్ క్లోజ్ చేయడానికి పట్టే సమయం దాని కంటే ముందు రెట్టింపు అయ్యింది.
ఉద్యోగం రేపు ఉంటుందా లేదా
కొనుగోలుదారులు ఇప్పుడు కేవలం ఇల్లు బాగుందా లేదా అని మాత్రమే చూడటం లేదు, తమ ఉద్యోగం రేపు ఉంటుందా లేదా అనే కోణంలో బేరీజు వేసుకుంటున్నారు. దీనివల్ల నిర్మాణంలో ఉన్న ప్రాజెక్టుల కంటే, వెంటనే నివాసం ఉండటానికి సిద్ధంగా ఉన్న (రెడీ-టు-మూవ్) ఇళ్లకు మాత్రమే కొంచెం ఆదరణ నిర్మించబడింది. డెలివరీలో ఆలస్యం అవుతుందేమోనన్న భయం వారిని మరింత జాగ్రత్తగా ఉండేలా చేస్తోంది.
ఆర్థిక క్రమశిక్షణతో..
నిపుణుల విశ్లేషణ ప్రకారం, ఇది కేవలం మార్కెట్ ‘పునర్వ్యవస్థీకరణ’ దశ మాత్రమే. ఐటీ మార్పులు స్థిరపడి, కంపెనీలు మళ్లీ నియామకాలు చేపట్టినప్పుడు ఈ పరిస్థితి మెరుగుపడే అవకాశం ఉంది. అయితే అప్పటి వరకు డెవలపర్లు తమ ధరల వ్యూహాలను మార్చుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. కొనుగోలుదారులు ఇప్పుడు కేవలం సెంటిమెంట్తో కాకుండా ఆర్థిక క్రమశిక్షణతో వ్యవహరిస్తున్నారు.
రియల్ ఎస్టేట్ కు గట్టి హెచ్చరిక..
భారీగా పెరిగిన ధరలు, పెరిగిన వడ్డీ రేట్లు సామాన్యుడి బడ్జెట్కు మించిపోవడంతో మార్కెట్లో గట్టి బేరసారాలు నడుస్తున్నాయి. ఏది ఏమైనా, ఐటీ హబ్లలో నెలకొన్న ఈ మందగమనం రియల్ ఎస్టేట్ రంగానికి ఒక గట్టి హెచ్చరికగా మారింది, కేవలం మధ్యతరగతి మరియు సంపన్న వర్గాల ఆదాయంపై ఆధారపడకుండా మార్కెట్ తనను తాను మార్చుకోవాల్సిన సమయం ఆసన్నమైందని ఇది సూచిస్తోంది.
